Δεκαδική Μορφή Ρητών Αριθμών
Πώς κάθε κλάσμα μεταμορφώνεται σε δεκαδικό αριθμό; Ανακαλύψτε το μυστικό των πεπερασμένων και των περιοδικών δεκαδικών, μάθετε να εντοπίζετε την περίοδο και κατακτήστε τις τεχνικές μετατροπής σε γεννήτρια μορφή.
Τι είναι Ρητός Αριθμός;
Ρητός ονομάζεται κάθε αριθμός που μπορεί να γραφεί ως κλάσμα της μορφής:
όπου μ ακέραιος αριθμός και ν φυσικός αριθμός με ν ≠ 0.
Περιοδικοί Δεκαδικοί & Περίοδος
Όταν διαιρέσουμε τον αριθμητή με τον παρονομαστή ενός ανάγωγου κλάσματος, προκύπτει είτε τερματιζόμενος είτε περιοδικός δεκαδικός.
Η περίοδος ξεκινά αμέσως μετά την υποδιαστολή.
Μεσολαβεί μη περιοδικό μέρος πριν την περίοδο.
Το Μυστικό του Παρονομαστή
Αναλύοντας τον παρονομαστή ενός ανάγωγου κλάσματος σε πρώτους παράγοντες:
Μετατροπή Περιοδικού σε Κλάσμα
Κάθε περιοδικός δεκαδικός αριθμός προέρχεται από ένα μοναδικό κλάσμα (γεννήτρια μορφή):
Θέτουμε x, πολλαπλασιάζουμε με 10 ή 100 για να ευθυγραμμίσουμε την περίοδο και αφαιρούμε τις εξισώσεις.
Διαδραστική Μετατροπή Κλάσματος σε Δεκαδικό
Λυμένα Προβλήματα Εφαρμογής
Μετατροπή του 0,46 σε κλάσμα
Να μετατραπεί ο μικτός περιοδικός δεκαδικός αριθμός x = 0,4666... = 0,46 στο ισοδύναμο ανάγωγο κλάσμα του.
| Βήμα | Εξίσωση | Σκοπός |
|---|---|---|
| 1. Ορισμός x | x = 0,4666... | Αρχική εξίσωση (1) |
| 2. Επί 10 | 10 · x = 4,666... | Μετατόπιση μη περ. |
| 3. Επί 100 | 100 · x = 46,666... | Μετατόπιση 1 περιόδου |
| 4. Αφαίρεση | 90 · x = 42 | Εξαφάνιση περιόδου |
Διανομή ποσού και στρογγυλοποίηση
Τρία αδέλφια μοιράζονται εξίσου ένα ποσό 100 €.
α) Ακριβές κλάσμα και περιοδικός δεκαδικός του μεριδίου.
β) Πραγματική πληρωμή ανά άτομο (σε λεπτά του ευρώ).
| Μέγεθος | Έκφραση | Αποτέλεσμα |
|---|---|---|
| Κλασματικό μερίδιο | 1003 | 1003 € |
| Δεκαδική ακριβής μορφή | 1003 | 33,3 € |
| Πραγματική πληρωμή | Στρογγυλοποίηση (0,01) | 33,33 € |
ΠΡΟΣΟΧΗ: ΣΥΝΗΘΗ ΛΑΘΗ ΣΤΟΥΣ ΡΗΤΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ
- •Άπειρα δεκαδικά ψηφία ΧΩΡΙΣ περίοδο: Αριθμοί όπως ο π = 3,14159... ή η ρίζα π = 3,14159... = 1,41421... έχουν άπειρα ψηφία αλλά ΔΕΝ έχουν περίοδο. 2 = 1,41421.... Αυτοί οι αριθμοί λέγονται άρρητοι και ΔΕΝ είναι ρητοί!
- •Απλοποίηση πριν τον έλεγχο του παρονομαστή: Πρέπει πρώτα το κλάσμα να είναι ανάγωγο! Στο 930, ο παρονομαστής 30 περιέχει το 3, αλλά απλοποιείται σε 310 = 0,3 (πεπερασμένος δεκαδικός).
- •Λάθος θέση της γραμμής περιόδου: Στο 1,2353535... η περίοδος είναι το 35 και γράφεται 1,235 και ΟΧΙ 1,235 ούτε 1,235.
- •Διαφορά 0,999... και 1: Ο περιοδικός δεκαδικός αριθμός 0,9 ισούται ακριβώς με το 1 (αφού 99 = 1).
Εμπεδώστε τη Δεκαδική Μορφή στην Πράξη!
Δοκιμάστε τις ικανότητές σας σε διαδραστικές ερωτήσεις και αυτούσια προβλήματα με άμεση ανατροφοδότηση και πλήρεις λύσεις.
🎯 ΞΕΚΙΝΗΣΤΕ ΤΙΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ