Α' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13 • ΘΕΩΡΙΑ & ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ

Ομώνυμα & Ετερώνυμα Κλάσματα: Μετατροπές, Σύγκριση & Διάταξη

Μαθαίνουμε να ξεχωρίζουμε τα ομώνυμα από τα ετερώνυμα κλάσματα, πώς να βρίσκουμε το ΕΚΠ των παρονομαστών για να τα κάνουμε ομώνυμα, καθώς και τους κανόνες σύγκρισης και διάταξης θετικών και αρνητικών ρητών.

1Ορισμός Ομώνυμων & Ετερώνυμων Κλασμάτων

ΙΔΙΟΣ ΠΑΡΟΝΟΜΑΣΤΗΣ⚖️

Ομώνυμα Κλάσματα

Ονομάζονται δύο ή περισσότερα κλάσματα που έχουν τον ίδιο παρονομαστή. Χωρίζουν δηλαδή τη μονάδα στον ίδιο ακριβώς αριθμό ίσων μερών.

37,57,27
ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΣ ΠΑΡΟΝΟΜΑΣΤΗΣ🔀

Ετερώνυμα Κλάσματα

Ονομάζονται τα κλάσματα που έχουν διαφορετικούς παρονομαστές. Επειδή εκφράζουν μέρη διαφορετικού μεγέθους, για να τα συγκρίνουμε ή να τα προσθέσουμε πρέπει πρώτα να τα κάνουμε ομώνυμα.

23,35,14

2Πώς Μετατρέπουμε Ετερώνυμα Κλάσματα σε Ομώνυμα;

ΒΗΜΑ 1

Εύρεση ΕΚΠ Παρονομαστών

Βρίσκουμε το Ελάχιστο Κοινό Πολλαπλάσιο (ΕΚΠ) των παρονομαστών. Αυτό θα αποτελέσει τον κοινό παρονομαστή των νέων ομώνυμων κλασμάτων.

ΒΗΜΑ 2

«Καπελάκια» / Συντελεστές

Διαιρούμε το ΕΚΠ με τον παρονομαστή κάθε κλάσματος: κ = ΕΚΠ : β. Ο αριθμός κ είναι ο συντελεστής διαστολής για το κάθε κλάσμα.

ΒΗΜΑ 3

Διαστολή Όρων

Πολλαπλασιάζουμε αριθμητή και παρονομαστή κάθε κλάσματος με τον αντίστοιχο συντελεστή του κ. Έτσι προκύπτουν ισοδύναμα ομώνυμα κλάσματα.

🛠️ Εργαστήριο 1: Διαδραστικός Μετατροπέας Ετερώνυμων σε Ομώνυμα

1Ο ΚΛΑΣΜΑ
2
3
2Ο ΚΛΑΣΜΑ
3
4
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗΣ ΣΕ ΟΜΩΝΥΜΑΕΚΠ(3, 4) = 12
23(διαστολή με το 4)812
1234
34(διαστολή με το 3)912
1243
Τα ετερώνυμα κλάσματα έγιναν ομώνυμα με κοινό παρονομαστή το 12.

3Απόλυτη Τιμή, Σύγκριση & Διάταξη Ρητών Κλασμάτων

ΚΑΝΟΝΑΣ 1

Απόλυτη Τιμή Κλάσματος

Η απόλυτη τιμή ενός ρητού κλάσματος είναι πάντοτε θετικός αριθμός ή μηδέν (απορρίπτουμε το αρνητικό πρόσημο):

|34| = 34
ΚΑΝΟΝΑΣ 2

Σύγκριση Ομώνυμων

Σε δύο ομώνυμα κλάσματα με θετικό παρονομαστή, μεγαλύτερο είναι εκείνο με τον μεγαλύτερο αριθμητή.

57 37|27 57
ΚΑΝΟΝΑΣ 3

Σύγκριση Ετερώνυμων

Τα μετατρέπουμε πρώτα σε ομώνυμα μέσω του ΕΚΠ ή ελέγχουμε τα χιαστί γινόμενα των όρων τους.

α · δ > β · γ ⟺ αβ γδ

🛠️ Εργαστήριο 2: Διαδραστικός Συγκριτής & Διάταξη Ρητών

1Ο ΚΛΑΣΜΑ
-3
5
2Ο ΚΛΑΣΜΑ
-2
3
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΣΥΓΚΡΙΣΗΣΤΟ 1Ο ΕΙΝΑΙ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ
3523
Μέσω Ομώνυμων (ΕΚΠ = 15):9151015
Μέσω Χιαστί Γινομένων:-3 · 3-95 · -2-10
Απόλυτες Τιμές:|35| = 35και|23| = 23